Tick

 KUKLINA, T. E. 1964. Duration of feeding and behaviour of engorged Hyalomma anatolicum Koch females. Uzbek Biological Journal, ‎8, 75-78‎ [In Russian]

ترجمه مقاله فوق

عنوان: دوره خونخواری و رفتار کنه ماده خون خورده Hyalomma anatolicum

مشاهدات ما در سال 1957 و 1958 در ازبکستان در مزرعه انجام گرفت. 5 گاو ماده در ابتدا کاملاً کنه زدایی شدند و سپس هر روز به محل چرا در صحرا روانه شدند. در ساعت 5 تا 6 و دوباره در ساعت 20 گاوها بررسی و کنه­هایی که به آنها چسبیده بودند مورد شمارش قرار گرفتند و وزن آنها اندازه گیری شد. این کارها روزانه انجام می­گرفت. (رها کردن گاو به چراگاه-جدا کردن کنه از آنها شمارش و توزین کنه­ها هر صبح و عصر)

604 عدد کنه در طول 10 روز شمارش شد.

روز اول: کنه­های ماده خون نخورده بین 3 و 5 میلی گرم

صبح روز دوم: 10

صبح روز سوم: 15 تا 20

عصر روز سوم: 30 تا 35

صبح روز چهارم: 50 تا 55

عصر روز چهارم: 55 تا 60 وزن ماده­های خون خورده باکره و 310 تا 320 وزن ماده­های خون خورده جفت گیری کرده و آماده افتادن از میزبان

روز پنجم: کنه ماده آماده افتادن مشاهده نگردید و فقط ماده­های که قبلاً جفت گیری نکرده بودند یا در طول روزهای اول با نرها در تماس نبودند مشاهده شد. این ماده­ها 65 تا 80 میلی گرم وزن داشتند.

بازرسی گاوها در عصرها نشان داد وزن برخی ماده­های آماده افتادن بین 285 تا 430 می­باشد.

وزن ماده­های باکره هرگز از 100 میلی گرم تجاوز نمی­کند و معمولاً وزنی بین 55 و 85 دارند. اینگونه ماد­ها به مدت چندین روز روی میزبان باقی می­مانند و وزن آنها فقط پس از جفت گیری افزایش می­یابد.

آزمایش­ها 4 بار در سمرقند و 2 بار در Surkhada’insk Oblast تکرار شدند. نتایج نشان داد که ماده مدت خونخواری و افتادن ماده­ها 3 تا 6 روز و گاهی 8 تا 10 روز است. خونخواری ماده­ها در ماه می گاهی کمی آهسته­تر نسبت به ماه ژوئن‌ انجام می­گیرد. به طوری که در روز 6 ماه می وزن ماده­ها به 55 تا 60 می­رسد اما همین وزن برای ماده­ها در ماه ژوئن‌ در روز 4 دیده شده است. برخی از ماده­ها بر روی میزبان 10 روز یا بیشتر می­مانند که احتمالاً به خاطر عدم جفت گیری یا باکره بودن است.

مشاهداتی هم بر روی ریتم خونخواری در روز این کنه روی خرگوش­های آزمایشگاهی به انجام رسیده است. نر و ماده بر اساس دستورالعمل Galuzo (1946,1947) روی میزبان گذاشته شدند. داده­های به دست آمده از مشاهده 38 ماده نشان داد که افزایش وزن در عصر روز دوم یا صبح روز سوم شروع می­شود. بعد از آن در طول یک بازه زمانی 3 تا 5 روزه و گاهاً 10 تا 12 روزه وزن ماده به 40 تا 60 میلی گرم افزایش می­یابد و پس از فقط 12 تا 24 ساعت به 140 تا 400 می­رسند و می­افتند. بین ژوئن‌ و آگوست این کنه 5 تا 8 و ندرتاً 10 روز بر روی میزبان می­ماند اما در سپتامبر و اکتبر 10 تا 12 روز یا حتی 13 روز. در اکتبر فقط تعداد کمی کنه گرسنه به خرگوش چسبیدند و در نوامبر خرگوش­ها از کنه پاک بودند.

وزن کمینه و بیشینه کنه­های ماده در هنگام جدا شدن از گاو به ترتیب 150-160 و 500-665 گزارش شده است. اما این مقدار در مورد ماده­های خونخواری کرده از خرگوش به ترتیب 190-320 و 400 است.

محققان در مورد این موضوع که چه زمانی کنه ماده از میزبان می­افتد اختلاف نظر دارند.

Serdyukova در تاجیکستان بیان می­دارد که این کنه در طول شب معمولاً قبل از نیمه شب از میزبان جدا می­شود. مشاهدات Galuzo بر روی حیوان آزمایشگاهی که با کنه آلوده شده است در جنوب قزاقستان نشان داد که ماده­های خون خورده از میزبان خود در طول روز و نیز در طول شب از میزبان جدا می­شود.

ما در طول صبح و بعد از وارسی 5 گاو به 151 ماده کاملاً خون خورده برخوردیم. در سال 6 گاوها را به چرا فرستادیم و در عصر همان روز 30 ماده را آماده افتادن مشاهده کردیم. پس از وارسی گاوها در صبح روز بعد (30 می) کنه ماده به طور کامل خون خورده مشاهده نشد. در سال 6 دوباره گاوها به چرا فرستاده شدند و در ساعت 8 به اصطبل برگشتند. مشاهده ما 34 کنه ماده آماده افتادن را نشان داد. روز 31 می هنگام صبح و ظهر کنه ماده­ای آماده افتادن دیده نشد.

بنابراین مشاهدات ما در یک دوره 37 روزه در صبح و عصر نشان داد که بیشترین تعداد ماده­ها در طول شب و تعداد کمی نیز در طول روز از میزبان جدا می­شوند.

مشاهدات ما بر روی خرگوش نیز نشان داد که از 32 کنه ماده خون نخورده که در 30 ژوئن، 14 آگوست و 4 سپتامبر بر روی خرگوش قرار دادیم 28 تا از آنها بعد از خون خواری کامل در طول شب از میزبان جدا شدند و 4 تای بقیه بین ساعات 12 تا 15 جدا شدند. که این ممکن است به علت طبیعی نبودن میزبان این کنه و اختلاف در زمان چسبیدن کنه به میزبان بوده باشد.

زمان چسبیدن به خرگوش

20 تا بین 10 تا 12 چسبیدند، 14 تای آنها در طول شب و 6 تا در طول عصر (بین 17 تا 20) از میزبان جدا شدند.

20 تا بین 12 تا 14 چسبیدند، 16 بین 10 تا 14 و 4 در شب جدا شدند.

10 تا بین 16 تا 18 چسبیدند، 8 تا در طول شب و یک عدد در طول صبح و یک عدد هم در طول عصر جدا شدند.

داده­های به دست آمده از این آزمایشات نشان داد که ماده­هایی که در طول نیمه اول روز و عصر به خرگوش می­چسبند در طول شب از آن جدا می­شوند گاهی هم در طول عصر در حالی که ماده­هایی که در میانه روز می­جسبند در طول روز جدا می­شوند و ندرتاً در طول شب.

Serdyukova بیان می­دارد که چرخه رشدی گونه­های کنه نه فقط به خاطر سازگاری آنها با شرایط فعلی زندگیشان است بلکه ممکن است به علت حفظ خصوصیاتی است که یک گونه از گذشته به ارث برده است. بنابراین جداشدن ماده­های خون خورده H. anatolicum در طول شب در واقع حفظ یک صفت (سازش) این گونه است به طوری که درصد کمی از ماده­ها از میزبان غیر طبیعی مثل خرگوش در طول روز کنده می­شوند و بنابراین نشان دهنده انحراف از فرم رشدی فعلی هست که در گذشته در این گونه وجود داشته است.

بنابراین بیشتر کنه­های ماده از میزبان در طول شب جدا می­شوند یعنی زمانی که میزبان در حال استراحت است.

به منظور یافتن محل تخمگذاری در 6 ژوئن 1959 ما ساختمان­ها و اطراف آنها را در یک مزرعه در تاشکند بررسی نمودیم. مشخص شد که ماده­های خون خورده در مرحله استراحت، ماده­های در حال تخمگذاری و تخم­های آنها در شکاف­های دیوار، آبشخور و آخور، پَرچين‌، و ترک­های زمین­های خشک در سایه درختان و تاکستان پیدا می­شوند. در همان موقع نرهای خون نخورده به همراه ماده­های خون نخورده و نمف­های خون خورده دیده شدند. برای مثال در 12 ژوئن، یک اصطبل واکاوی شد که یک ماده خون نخورده، یک نمف خون خورده و 10 ماده خون خورده دیده شد که 3 تا از این آخری در حال تخم گذاری بودند. در 2 تا کپر از 8 تا کپر وارسی شده 13 ماده خون خورده دیده شد. 2 تا از آنها در کنار تخم­هایشان بودند. تقریباً نیمی از کپرهایی که در 8، 9 و 10 ژوئن وارسی گردید معلوم شد که آلوده به کنه هستند. در مجموع 127 نر خون نخورده، 142 ماده خون نخورده، 36 ماده خون خورده و 12 نمف شناسایی شدند.

یافته­های ما تأیید کرد که ماده­های خون خورده در نزدیک و یا درون اصطبل­ها تخمگذاری می­کنند و کنه­های خون نخورده در همین مکان­ها به گاو حمله می­کنند. این گونه در استپ­ها، در طبیعت دیده نشده است. این موضوع با انجام مطالعه رفتار ماده­های خون خورده و کنده شده از میزبان در مزرعه پرورش گاو در سال 1959 در Akhangaran I State دیده شده است.

در ساعت 10 روزه 10 ژوئن، 10 عدد ماده بر روی خاک بین علف­ها در نزدیکی یک کپر تابستانی گاوها قرار داده شد. در ابتدا آنها خیلی بی حرکت بودند، سپس شروع به حرکت دادن پاها کردند و به طرف کپر گاو شروع به حرکت کردند. بعد از 2 ساعت 5 تا ماده یک متر از یک دیوار را بالا رفتند و ما مکان­های اختفاء آنها را مشاهده نمودیم؛ 3 عدد در شیارهای آبشخور یا آخور، 2 عدد در شیار پایین پرچین گلی. ماده­های خون خورده تمایل دارند تا از نور خورشید در امان بمانند. به همین خاطر از امکانات فراهم آمده به وسیله یک کپر تابستانی بهره می­برند اما در شیارهای زمین­های پوشیده از علف مخفی نمی­شوند. ماده­ها می­توانند با سرعت زیاد حرکت کنند (برخی از آنها بیش از 6 متر را در دو ساعت طی نمودند). آنها می­توانند از دیوارهای عمودی صعود کنند و به درون شیارهای خیلی باریک وارد شوند.

نتیجه گیری

 1.      داده­های به دست آمده نشان داد که در طول دوره بیشترین حمله کنه، حیوانات میزبان مقدار زیادی خون از دست می­دهند، رشد و مقاومت آنها نسبت به بیماری کم می­شود.

2.      الگوی افتادن شبانگاهی ماده­ها، یک سازگاری را نشان می­دهد. از آنجایی که ماده­ها پس از افتادن از میزبان در کپرهای گاو می­مانند می­توانند از یک شرایط مساعد برای تخمگذاری و رشد تخم­هایشان اطمینان حاصل کنند.