به نام خدا
موضوعی که بعنوان یک اشکال جدی به سیستم آموزشی کشور ما
وارد است عدم همخوانی برخی رشته های تحصیلی عالی با چارچوب و گروه تعریف شده است
بطوری که سیستم علمی رشته شامل نیروهای علمی آن کارایی خود را از دست داده و
تقریباً بطور کامل به اهداف از پیش تعیین شده آن رشته دست نمی یابند. این اتفاق به
طور ملموس در برخی رشته های علوم پایه اتفاق می افتد که رشته حشره شناسی پزشکی یک
از آنهاست.
این رشته که تقریباً همگان آنرا با بیماریهای مالاریا و لیشمانیوز
اجین می دانند سالها قبل (50 سال) برای کنترل این دو بیماری مهم پای به عرصه نهاد.
شناسایی پشه های ناقل این دو بیماری، و ارائه راهکارهای کنترل کننده جمعیت آنها از
اهم فعالیتهای یک حشره شناس پزشکی است. نباید منکر نقش و اهمیت این محققین در
کنترل این دو بیماری بود بطوری که اگر بیماری مالاریا تا قبل و اوایل انقلاب
تقریباً تمام کشور را در بر می گرفت اکنون تنها محدود به استانهای سیستان و
بلوچستان و هرمزگان شده است. مساله ای که به نظر می رسد اکنون به عنوان یک معضل
جدی این علم را در معرض تهدید قرار داده است رکود و جمودی است که بر این علم سایه
افکنده است، بطوری که هنوز هم بیشتر طرح ها و پایان نامه ها در قالب ایندو بیماری
اجراء می شود و حال آنکه توانایی و ظرفیت رشته بسیار فراتر از ایندو مقوله است.
دقیقتر نگاه کنیم حشره شناسی پزشکی علاوه بر حشرات ناقل می تواند در زمینه
بندپایان غیر ناقل اما سمی نیز میدان داری نماید، مانند عقرب که معضل جدی در استان
خوزستان است یا کنه های خونخوار (و نیز ناقل) در تمام کشور، همچنین ساس در مناطق
گرمسیر مانند بندرعباس و حتی جزیره کیش، کک، شپش، مایت های غبار منازل، سوسری های
منازل.
البته تحقیق در مورد جوندگان مخزن انگل و نیز حلزونهای
میزبان واسط بیماری تا تعیین وضعیت علمی آنها هم به نوعی از وظایف یک حشره شناس
پزشکی به شمار می رود.
اهداف چشم انداز در زمینه حشره شناسی پزشکی:
1-رو آوردن به متدهای نو در زمینه پشه های ناقل مالاریا و
سالک (البته هم اکنون کم و بیش انجام می شود)
2-تعریف لاین های جدید در حشره شناسی پزشکی بعنوان طرح تحقیقاتی
و پایان نامه و حمایت دولت، مرکز علمی و دانشکده های حامی (برخی از این طرح ها صد
سال پیش در کشورهای دیگر به مورد اجراء در آمده است)
4-نگرش اکولوژیک به ناقلین و بیماریهای منتقله توسط آنها
5-تغییر نگرش همکاران بالینی در مورد این رشته
6-تغییر نگرش خود در مورد حشرات و بندپایان